Moje konto
Rodzaje umów o pracę w Polsce 2021. Jakie są typy umów?

Rodzaje umów o pracę w Polsce 2021. Jakie są typy umów?

Tutaj dowiesz się, jakie są rodzaje umów o pracę, jaka jest ich specyfika i czym się różnią, a także jakie są sposoby rozwiązania różnych typów umów.

Przed nawiązaniem współpracy z daną firmą, musisz zdawać sobie sprawę z tego, że nie każda umowa o pracę ma taki sam zakres i gwarantuje pełne prawa pracownicze.

 

Jest to szczególnie ważne na początku kariery, kiedy pracodawcy wolą oferować umowy o pracę na okres próbny.

 

Warto więc wiedzieć dokładnie, jaki rodzaj umowy będzie uzasadniony na danym etapie ścieżki zawodowej i czy nie powinieneś już otrzymać umowy o pracę na czas nieokreślony.

 

Z tego artykułu dowiesz się:

  • jakie są rodzaje umów o pracę (zgodnie z Kodeksem pracy)
  • jaka jest ich specyfika i czym się różnią
  • jakie są sposoby rozwiązania poszczególnych umów o pracę.

 

Chcesz od razu napisać CV? Skorzystaj z naszego kreatora, w którym znajdziesz profesjonalne szablony do uzupełnienia i praktyczne podpowiedzi. Stwórz CV w 5 minut tutaj.

 

Zobacz inne szablony, stwórz CV i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

Oto opinia Gosi — jednej z użytkowniczek naszego kreatora:

 

Dzięki takiemu świetnemu CV i listowi dostałam super pracę bardzo szybko!

 

Stwórz CV teraz

 

1. Rodzaje umów o pracę

 

Zgodnie z art. 25 Kodeksu pracy wyróżniamy 3 podstawowe typy umów o pracę:

  • umowa o pracę na okres próbny
  • umowa o pracę na czas określony
  • umowa o pracę na czas nieokreślony.

 

W ramach umowy o pracę na czas określony należy dodatkowo wyróżnić umowę o pracę na zastępstwo.

 

Jak informuje Państwowa Inspekcja Pracy, od wejścia w życie nowelizacji Kodeksu pracy (22 lutego 2016 r.), nie ma już możliwości zawarcia umowy na czas wykonania określonej pracy.

 

Wspomniane umowy można podzielić na terminowe (umowa na okres próbny, określony i na zastępstwo), a także bezterminowe (umowa na czas nieokreślony).

 

Zawierając umowę o pracę, jej strony powinny wskazać jej rodzaj. Jeśli do tego nie dojdzie, a okoliczności nawiązania współpracy nie wskazują na określony typ umowy, przyjmuje się, że została ona zawarta na czas nieokreślony.

 

Warto wiedzieć: Zgodnie z art. 191 Kodeksu pracy młodociani (15-18 lat), którzy ukończyli 8-letnią szkołę podstawową i posiadają zaświadczenie lekarskie, że praca danego rodzaju nie zagraża ich zdrowiu, ale nie mają kwalifikacji zawodowych, mogą być zatrudniani na podstawie umowy o pracę tylko w celu przygotowania zawodowego.

 

Pracujesz na podstawie umowy cywilnoprawnej? Zajrzyj do poradników: Umowa zlecenie oraz Umowa o dzieło

 

Chcesz od razu napisać CV? Skorzystaj z naszego kreatora, w którym znajdziesz profesjonalne szablony do uzupełnienia i praktyczne podpowiedzi. Stwórz CV w 5 minut tutaj.

 

Zobacz inne szablony, stwórz CV i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

2. Czym różnią się poszczególne rodzaje umów o pracę?

 

Poniżej krótko opisaliśmy cechy charakterystyczne każdego typu umowy o pracę. Sprawdź, czym się one różnią.

 

Umowa o pracę na okres próbny

 

Umowa o pracę na okres próbny może być zawarta maksymalnie na 3 miesiące i tylko jeden raz (u jednego pracodawcy).

 

To drugie ograniczenie nie obowiązuje, gdy kolejna umowa o pracę na okres próbny dotyczy innego stanowiska lub wystąpiła co najmniej 3-letnia przerwa w zatrudnieniu.

 

W ramach umowy o pracę na okres próbny pracownik ma prawo do urlopu wypoczynkowego, zwolnienia chorobowego czy też bezpłatnej opieki zdrowotnej. 

 

Umowa ta zapewnia również ochronę kobiet w ciąży, ograniczoną do sytuacji, kiedy umowa jest zawarta na okres powyżej 1 miesiąca i rozwiązałaby się po upływie trzeciego miesiąca ciąży. W takiej sytuacji pracodawca musi przedłużyć umowę do końca ciąży (z terminem rozwiązania w dniu porodu). Kobieta zatrudniona na takiej umowie ma prawo do zasiłku macierzyńskiego, ale bez prawa do urlopu macierzyńskiego.

 

Umowy na okres próbny nie można zawrzeć z młodocianym.

 

Umowa o pracę na czas określony

 

Jest to umowa terminowa, więc w jej treści powinien zostać wskazany termin jej rozwiązania.

 

Umowa o pracę na czas określony między tym samym pracownikiem i pracodawcą może być zawierana maksymalnie 3 razy przez 33 miesiące. Kolejna umowa musi być już umową na czas nieokreślony.

 

W ramach umowy o pracę na czas określony pracownik ma prawo do urlopu wypoczynkowego, zwolnienia chorobowego czy też bezpłatnej opieki zdrowotnej. 

 

Umowa o pracę na czas określony chroni także kobiety w ciąży. Pracodawca musi przedłużyć umowę do dnia porodu, jeśli wygasa ona po upłynięciu 3. miesiąca ciąży. Ciężarnej przysługuje również prawo do zasiłku macierzyńskiego oraz urlopu macierzyńskiego, rodzicielskiego oraz wychowawczego.

 

Umowa o pracę na zastępstwo

 

Ten rodzaj umowy stosuje się w przypadku, gdy pracodawca chce zastąpić pracownika nieobecnego z przyczyn usprawiedliwionych — np. z powodu choroby lub urlopu wychowawczego.

 

Umowa na zastępstwo powinna dotyczyć tego samego rodzaju pracy i stanowiska, co umowa o pracę nieobecnego pracownika.

 

W przeciwieństwie do umowy o pracę na czas określony umowa o pracę na zastępstwo może być zawierana więcej niż 3 razy i dłużej niż przez 33 miesiące. W związku z tym nie przekształca się ona automatycznie w umowę o pracę na czas nieokreślony.

 

Umowa o pracę na zastępstwo nie chroni kobiet w ciąży (pracodawca po wygaśnięciu umowy, nie musi przedłużać jej do dnia porodu). 

 

Dodatkowo, jeśli pracownik przebywa na zwolnieniu chorobowym i w tym samym czasie jego umowa na zastępstwo wygaśnie, a do pracy wróci zastępowany pracownik, umowa na zastępstwo nie jest przedłużana.

 

Więcej dowiesz się z naszego poradnika: Umowa na zastępstwo

 

Umowa o pracę na czas nieokreślony

 

Jak sama nazwa wskazuje, jest to umowa bezterminowa, bez określonej daty jej wygaśnięcia.

 

Zapewnia ona pracownikowi wszystkie przywileje zawarte w Kodeksie pracy, takie jak: ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i zdrowotne, ochronę wynagrodzenia, ochronę czasu pracy, trwałość stosunku pracy, uprawnienia urlopowe, czy też ochronę dla grup takich jak młodociani czy też niepełnosprawni.

 

W przypadku umowy o pracę na czas nieokreślony obowiązuje pełna ochrona kobiet w ciąży (prawo do urlopów związanych z rodzicielstwem czy też zasiłku macierzyńskiego). Pracodawca nie może rozwiązać umowy pracownicy w ciąży, a także przebywającej na urlopie macierzyńskim, rodzicielskim czy też wychowawczym.

 

Może Cię także zainteresować nasz poradnik: Praca na pół etatu

 

3. Rodzaje umów o pracę i sposoby ich rozwiązywania

 

Zgodnie z Kodeksem pracy umowa o pracę rozwiązuje się:

  • przez oświadczenie jednej ze stron z zachowaniem okresu wypowiedzenia 
  • przez oświadczenie jednej ze stron bez zachowania okresu wypowiedzenia 
  • na mocy porozumienia stron
  • z upływem czasu, na który została zawarta.

 

W większości przypadków pracownika oraz pracodawcę obowiązuje okres wypowiedzenia, którego długość jest zależna od rodzaju umowy o pracę oraz stażu pracy. Przedstawiliśmy to w tabelkach poniżej.

 

Umowa o pracę na czas określony (także umowa na zastępstwo) i nieokreślony

 

Okres zatrudnienia

Okres wypowiedzenia

Poniżej 6 miesięcy

2 tygodnie

Co najmniej 6 miesięcy

1 miesiąc

Co najmniej 3 lata

3 miesiące

 

Umowa o pracę na okres próbny

 

Okres zatrudnienia

Okres wypowiedzenia

Do 2 tygodni

3 dni

Co najmniej 2 tygodnie

1 tydzień

Na 3 miesiące

2 tygodnie

 

Szczegółowe zasady rozwiązywania umów w zależności od ich rodzaju znajdziesz w naszych poradnikach:

 

Musisz napisać również list motywacyjny? W naszym kreatorze znajdziesz nowoczesne wzory do wypełnienia i praktyczne porady. Stwórz list motywacyjny w 5 minut tutaj.

 

Zobacz inne szablony, stwórz list motywacyjny i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

Chcesz podzielić się własnymi obserwacjami związanymi z poszczególnymi rodzajami umów? Możesz to zrobić w komentarzu pod artykułem.

Oceń mój artykuł: rodzaje umow o prace
Średnia: 5 (2 oceny)
Dziękujemy za ocenę naszego artykułu!
Wojciech Martyński
Ekspert kariery, autor ponad 100 artykułów InterviewMe z poradami dotyczącymi pisania CV i listu motywacyjnego, rozmów kwalifikacyjnych oraz poszukiwania pracy. Swoją wiedzą dzielę się również odpowiadając na pytania w komentarzach.
Linkedin

Podobne artykuły