Moje konto
Struktura organizacyjna firmy - co to? Definicja i typy struktur

Struktura organizacyjna firmy - co to? Definicja i typy struktur

Tutaj dowiesz się, czym jest struktura organizacyjna (definicja), jakie są typy struktur organizacyjnych w firmie, a także jakie są ich zalety oraz wady.

Kiedy firma się rozrasta i pracuje w niej coraz więcej osób, skoordynowanie działań i zapanowanie nad tym „chaosem” może stanowić duże wyzwanie.

 

W pewnym momencie pracownicy mogą mieć problem ze wskazaniem osób, które odpowiadają za poszczególne projekty. Aby uniknąć takiej sytuacji, firmy wdrażają różnego typu struktury organizacyjne.

 

Z tego artykułu dowiesz się:

 

  • czym jest struktura organizacyjna (definicja)
  • jakie są typy struktur organizacyjnych w firmie
  • jakie są korzyści z wprowadzenia odpowiedniej struktury organizacyjnej (a także jakie zagrożenia ze sobą niosą).

 

Chcesz od razu napisać CV? Skorzystaj z naszego kreatora, w którym znajdziesz profesjonalne szablony do uzupełnienia i praktyczne podpowiedzi. Stwórz CV w 5 minut tutaj.

 

Stwórz CV teraz

 

kreator cv
kreator cv

Zobacz inne szablony, stwórz CV i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

Oto opinia Gosi — jednej z użytkowniczek naszego kreatora:

 

Dzięki takiemu świetnemu CV i listowi dostałam super pracę bardzo szybko!

 

1. Struktura organizacyjna firmy / przedsiębiorstwa — co to jest? (Definicja)

 

Struktura organizacyjna to sposób formalnej organizacji firmy obejmujący elementy takie jak komórki organizacyjne, działy, stanowiska i pracowników, a także powiązania między nimi — np. przepływ informacji, podział obowiązków, przynależność, uprawnienia, odpowiedzialność.

 

Z kolei Adam Peszko w „Podstawach zarządzania organizacjami” definiuje strukturę organizacyjną jako ogół ustalonych zależności funkcjonalnych i hierarchicznych między elementami organizacji, zgrupowanymi w komórki i jednostki organizacyjne w sposób umożliwiający osiąganie celów całości.

 

Określona struktura organizacyjna pozwala przede wszystkim na formalne określenie zależności między pracownikami. Jest to przeciwieństwo samoistnego „ucierania” się pozycji w organizacjach nieformalnych.

 

Prawidłowo wdrożona struktura organizacyjna w przedsiębiorstwie pozwala ustalić m.in. kto, z kim i w jakim zakresie powinien się kontaktować, kto podejmuje określone decyzje, kto odpowiada za poszczególne kwestie, kto i jakie przywileje posiada itp.

 

Wdrożenie struktury organizacyjnej zazwyczaj daje najlepsze efekty w dużych firmach i przedsiębiorstwach, w których znacznie trudniej koordynować pracę. Im więcej pracowników, tym ważniejszy jest skuteczny podział obowiązków i odpowiedzialności, a także „uporządkowanie” poszczególnych procesów.

 

Struktura organizacyjna zazwyczaj opiera się na 3 podstawowych elementach:

 

  • Regulamin organizacji — to dokument, który reguluje całościowy porządek i rozkład kompetencji w firmie.

 

  • Opis stanowisk pracy — określa kwalifikacje, zakres obowiązków i odpowiedzialności dla poszczególnych stanowisk.

 

  • Schemat organizacyjny — struktura firmy przedstawiona w sposób graficzny (co ułatwia np. przedstawienie zależności między pracownikami).

 

Jakie są rodzaje struktur organizacyjnych? Piszemy o tym w kolejnym rozdziale.

 

Może Cię również zainteresować: CEO, CTO, CFO, COO — kim są w strukturze firmy?

 

Chcesz od razu napisać CV? Skorzystaj z naszego kreatora, w którym znajdziesz profesjonalne szablony do uzupełnienia i praktyczne podpowiedzi. Stwórz CV w 5 minut tutaj.

 

Zobacz inne szablony, stwórz CV i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

2. Najczęściej stosowane typy struktur organizacyjnych

 

Wyróżnia się wiele typów struktur organizacyjnych w zależności od stosowanych kryteriów. Poniżej opisaliśmy 3 podstawowe, najpopularniejsze typy.

 

Struktura organizacyjna płaska

 

Cechuje się małą liczbą szczebli zarządzania (np. jeden kierownik, któremu podlegają wszyscy pracownicy). W tym typie menedżerowie mają większy zakres obowiązków i muszą być bardziej elastycznie.

 

Zalety:

 

  • szybki i mało zniekształcony przepływ informacji
  • duża samodzielność i możliwość inicjatywy pracowników
  • niskie koszty utrzymania kadry zarządzającej


Wady:

 

  • utrudniony bezpośredni nadzór nad pracą
  • centralizacja władzy i wiedzy
  • ograniczone możliwości awansu dla pracowników

 

Struktura organizacyjna liniowa

 

W strukturze liniowej pojawia się więcej osób z kadry zarządzającej. Kierownik zarządza tylko określoną liczbą osób. Następnie kierownicy na wyższym szczeblu zarządzają kierownikami z niższego poziomu.

 

Zalety:

 

  • pracownik podlega tylko jednemu kierownikowi, co ułatwia kontakt i utrzymanie dyscypliny
  • relacje między kierownikiem a pracownikiem są znacznie bliższe i bezpośrednie
  • łatwiej zidentyfikować problemy i przypisać odpowiedzialność
  • sprawny, szybki kontakt między kierownikiem a pracownikiem

 

Wady:

 

  • silna centralizacja władzy (jedna decyzyjna osoba, która zarządza kierownikami najwyższego szczebla)
  • mała elastyczność kierownictwa
  • w przypadku braku jednego kierownika komunikacja zostaje znacznie utrudniona, a nawet przerwana
  • ryzyko wystąpienia efektu głuchego telefonu przy przekazywaniu informacji z góry do dołu i z dołu do góry (zubożenie przekazu lub dodatkowe polecenia)

 

Struktura organizacyjna funkcjonalna

 

Struktura funkcjonalna ma w pewnym stopniu ograniczyć słabości struktury liniowej. W tym typie powołuje się kierowników o różnych specjalnościach, ograniczając w ten sposób nadmiar zadań. W strukturze funkcjonalnej pracownik ma kilku przełożonych, ale każdy z nich wydaje mu polecenia tylko z obszaru, za który jest odpowiedzialny.

 

Zalety:

  • wysokie kompetencje i specjalizacja kadry zarządzającej
  • odciążenie kierowników, którzy mogą skupić się na najważniejszych zadaniach
  • centralizacja decyzji strategicznych i decentralizacja operacyjnych

 

Wady:

  • trudność utrzymania stałych relacji pomiędzy jednostkami
  • wydłużenie czasu trwania procedur
  • struktura z trudem reagująca na zmiany
  • problem z podziałem władzy (wielokrotność podporządkowania)

 

Wizualizacje poszczególnych struktur organizacyjnych możesz znaleźć tutaj.

 

Oprócz wspomnianych 3 podstawowych rodzajów struktury organizacyjnej, wyróżnia się typy takie jak:

  • struktura dywizjonalna
  • struktura zadaniowa (projektowa)
  • struktura macierzowa
  • struktura hybrydowa (mieszana)
  • struktura smukła
  • struktura liniowo-sztabowa
  • struktura procesowa
  • struktura sieciowa
  • struktura wirtualna
  • struktura fraktalna
  • struktury typu U (unitary)
  • struktury typu M (multidivisional)
  • struktury typu H (holding)
  • struktura prosta
  • struktura dywizjonalna
  • struktura misyjna
  • struktura polityczna
  • struktura departamentowa
  • struktura projektowa
  • struktura promienista
  • struktura tensorowa

 

Struktury organizacyjne można również podzielić na scentralizowane i zdecentralizowane lub sformalizowane i niesformalizowane.

 

Oczywiście nie istnieje struktura organizacyjna idealna, która rozwiąże wszystkie problemy i zagwarantuje sukces. Każda firma powinna wybrać ją indywidualnie, dopasować do swoich potrzeb i możliwości. Nie powinno się również kurczowo trzymać jednej struktury, lecz zmieniać ją, jeśli wymaga tego sytuacja (np. firma znacząco się rozrosła). 

 

Może Cię również zainteresować: Struktura zatrudnienia — co to? Jaka jest struktura w Polsce?

 

Musisz napisać również list motywacyjny? W naszym kreatorze znajdziesz nowoczesne wzory do wypełnienia i praktyczne porady. Stwórz list motywacyjny w 5 minut tutaj.

 

Zobacz inne szablony, stwórz list motywacyjny i pobierz dokument w PDF tutaj.

 

Jaki rodzaj struktury organizacyjnej w firmie daje według Ciebie najlepsze efekty? Podziel się swoim doświadczeniem i obserwacjami w komentarzu pod artykułem.

Oceń mój artykuł: struktura organizacyjna
Średnia: 5 (2 oceny)
Dziękujemy za ocenę naszego artykułu!
Wojciech Martyński
Ekspert kariery, autor ponad 100 artykułów InterviewMe z poradami dotyczącymi pisania CV i listu motywacyjnego, rozmów kwalifikacyjnych oraz poszukiwania pracy. Swoją wiedzą dzielę się również odpowiadając na pytania w komentarzach.
Linkedin

Podobne artykuły